понедельник, 31 октября 2016 г.

հաշվետվություն

Հոկտեմբեր ամսվա հաշվետվություն
Նախագիծ`Քիմիան կյանք է

  1. Քիմիան կյանք է-7-րդ դաս.՝                                                                            Տիգրան Արզումանյան                                                                                            Բաբայան Մոնիկա`                                                                                                    ովհաննիսյան Սամվել                                                                                                Սահակյան Լիլիա`                                                                                                        Սուքոյան Մար                                                                                       Վիկտորիա-Անի Միկաիլ
 

   2.Կրթահամալիրը կրթական պարտեզ»նախագիծ տես
    3.Ճամփորդություն`,,Սարանիստ..ապակետարայի արտադրական  ձեռնարկություն(ՍՊԸ) պատանի քիմիկոսներ                             նախապատրաստական աշխատանքներ  տես                                                             Բարսեղյան Մանե                                                                                                                                                                                  Իշխանյան Մարինե                                                                                                                                                                                Հովհաննիսյան Աննա
Հակոբյան Հովհաննեսhttps://www.youtube.com/watch?v=lNbsjsFZEDc
Մինասյան Քրիստինե
Հակոբյան Հովհաննես

  ձ.  Միջին դպրոցի Ենթակայքի սպասարկում
http://middle.mskh.am/archives/17
http://middle.mskh.am/archives/1666
http://middle.mskh.am/archives/2071
http://middle.mskh.am/archives/2331
http://middle.mskh.am/archives/1068
 5.Առավոտյան պարապունքի պատասխանատու

  աշխատաժամանակ հոկտեմբերի 26-30-ը

Թեստ 2 -8

                                     Թեստ 2 -8
Թեմա՝՝Քիմիական ռեակցիաների տեսակները,քիմիական օրենքներ,պարզ և բարդ նյութերի դասակարգումը

  1. Կազմել հետևյա աղերի բանաձևերը՝ալյումինի սուլֆատ,,ցինկի նիտրատ,կալիումի կարբոնատ,,երկաթի(iii)քլորիդ,մագնեզիումի ֆոսֆատ,լիթիումի կարբոնատ
  2. Դասակարգել հետևյալ նյուերը՝օքսիդների,թթուների,հիմքերի,աղերի և անվանել                                      

K2O,Ba(OH)2,,AlPO4,Fe2O3,HNO3,H2SO4,NaOH,P2O5,H3PO4,Ca3(PO4)2,Cu(OH)2
  1. Օքսիդ
    Թթու
    Հիմք
    աղ





















    3..Վերջացնել ռեակցիաները,հավասարեցնել,նշել տիպերը, դասակսարգել բոլոր նյութերը,անվանել                                        
       Mg+O2=                                                                                                                                           CaO+HCl=                                                                                                                                  
    Fe+CuCl2=                                                                                                                  
    Al+H2SO4=                                                                                                                                    Ba(OH)2+H3PO4=
    P+O2=                                                                                                                                               
    K +O2=

    BaO + H3PO4=
    Fe(OH)+ H3PO4 =
    Al2O3 +H2SO4=
    Ca + HNO3=
    Al + Cr2O3=
    Na +H2O=
    P2O+ H2O=
    Al(OH)3=
    օքսիդ
    թթու
    հիմք
    Աղ























    4.Իրագործեք հետևյալ ռեակցիաների հավասարումները,նշեք տիպերը՝

       Са → СаО → Са (ОН)2 → КОН → КС1 → НС1 → ВаСl2→ АgС1
  2. 5
    гßí»°ù, û ù³ÝDZ գ և ÙáÉ»ÏáõÉÇ ¿ ѳٳå³ï³ë˳ÝáõÙ. ³) 0,2 ÙáÉ ÍÍÙµ³Ï³Ý ÃÃá, µ) 0,05 ÙáÉ Ù³·Ý»½ÇáõÙÇ ûùëǹÁ, ·) 0,8 ÙáÉ կալիումի սուլֆատը:  
    6.гßí»°ù, û ù³ÝDZմոլ և մոլեկուլ է համապատասխանում
    ³) 
    60գ նատրիումի հիդրօքսիդը,
    µ) 240գ մագնեզիումի սուլֆատը:

Թեստ 2 -8

                                     Թեստ 2 -8
Թեմա՝՝Քիմիական ռեակցիաների տեսակները,քիմիական օրենքներ,պարզ և բարդ նյութերի դասակարգումը

  1. Կազմել հետևյա աղերի բանաձևերը՝ալյումինի սուլֆատ,,զինկի նիտրատ,կալիումի կարբոնատ,,երկաթի(iii)քլորիդ,մագնեզիումի ֆոսֆատ,լիթիումի կարբոնատ
  2. Դասակարգել հետևյալ նյուերը՝օքսիդների,թթուների,հիմքերի,աղերի և անվանել                                      

K2O,Ba(OH)2,,AlPO4,Fe2O3,HNO3,H2SO4,NaOH,P2O5,H3PO4,Ca3(PO4)2,Cu(OH)2
  1. Օքսիդ
    Թթու
    Հիմք
    աղ





















    3..Վերջացնել ռեակցիաները,հավասարեցնել,նշել տիպերը, դասակսարգել բոլոր նյութերը,անվանել                                        
    Mg+O2=                                                                                                                                           CaO+HCl=                                                                                                                                     
    Fe+CuCl2=                                                                                                                  
    Al+H2SO4=                                                                                                                                    Ba(OH)2+H3PO4=

    P+O2=                                                  

четверг, 27 октября 2016 г.

Հարաբերական ատոմային զանգված

Ատոմների զանգվածներն ու չափերը շատ փոքր ենԻ՞նչ միավորներով կարելի է չափել այդ փոքր զանգվածներըՑանկացածգրամներովկիլոգրամներովտոննաներովԻսկ ի՞նչ միավորներով է առավել հարմար չափել շատ փոքր զանգվածներըՈրպեսզի պատասխանենք այս հարցինդիտարկենք հետևյալ մատչելի օրինակըՅոթերորդ դասարանի աշակերտի զանգվածը 40 կգ է կամ 0,040 տկամ 40000 գՍովորաբար ի՞նչ միավորներով են արտահայտում մարդու զանգվածըԿիլոգրամներովորովհետև դա առավել հարմար է բանավոր հաշվարկների և տարբեր մարդկանց զանգվածները համեմատելու համարԳրամներով ստացվում են շատ մեծ թվերիսկ տոննաներովշատ փոքրՉնայած քիմիական տարրերի ատոմները չափազանց փոքր ենդրանց զանգվածներն այնուամենայնիվ չափելի ենՖիզիկոսներին հաջողվել է որոշել ատոմներիզանգվածներըՕրինակ՝ ածխածին տարրի ատոմի իրական զանգվածը 0,000 000 000 000 000 000 000 002 գ է (2•10-23 գ կամ 2•10-26կգ),թթվածնի ատոմի զանգվածը`m0(O)=2,66•10-26կգ, ջրածնի ատոմի զանգվածը m0(H)=1.67•1027կգԴրանք շատ փոքր թվեր ենորով հաշվումներ կատարելը հարմար չէԱյսքան փոքր թվերով են արտահայտվում նաև մնացած բոլոր քիմիական տարրերի ատոմների զանգվածներըորոնք որոշվում են հետազոտման ժամանակակից եղանակներովՆման փոքր թվերից ու դրանց հետ հաշվարկներ կատարելու անհրաժեշտությունից ձերբազատվելու նպատակով ատոմների զանգվածների որոշման համար կիրառվում է զանգվածի ատոմային միավորը (զ.ա.մ.): 
Զանգվածի ատոմային միավորը ածխածնի ատոմի զանգվածի 1/12 մասն է:

զ.ա.մ.:= 1/12m(C) =2•10-26կգ/12=1.66•10-27կգ :
Հիմնականում օգտվում են հարաբերական ատոմային զանգված հասկացությունից:
Հարաբերական ատոմային զանգվածը նշանակվում է Ar-ովորտեղ rը լատիներեն relative(հարաբերականբառի սկզբնատառն է.
Հարաբերական ատոմային զանգվածը չափողականություն չունիայն
հարաբերական մեծություն է:
Օրինակ`
 Ածխածնի հարաբերական ատոմային զանգվածը`Ar=2•10-26կգ/1.66•10-27կգ=12
Ջրածնի հարաբերական ատոմային զանգվածը` Ar=1.67•10-27կգ /1.66•10-27կգ =1
Թթվածնի հարաբերական ատոմային զանգվածը` Ar=2,66•10-26կգ /1.66•10-27կգ = 16
Այս կերպ ստացվել են բոլոր հայտնի քիմիական տարրերի հարաբերական
ատոմային զանգվածները:
Տարրի հարաբերական ատոմային զանգվածը ցույց է տալիսթե այդ տարրի 
մեկ ատոմի զանգվածը (m0քանի անգամ է գերազանցում զանգվածի ատոմային միավորը:
Օրինակ՝ 
Ar (կալցիում=40: Սա նշանակում էոր կալցիումի մեկ ատոմի զանգվածը 40
անգամ մեծ է զանգվածի ատոմային միավորից:
Ատոմի զանգվածըզանգվածի ատոմային միավորներով արտահայտվածև ատոմի
հարաբերական ատոմային զանգվածը թվային արժեքով միմյանց հավասար են:
Օրինակ`
mo(Fe) = 56 զ.ա.մ. mo(Na) = 23 զ.ա.մ. mo(Cu) = 64 զ.ա.մ.
Ar(Fe) = 56 Ar(Na) = 23 Ar(Cu) = 64
Քիմիական տարրի հարաբերական ատոմային զանգվածն իմանալով՝ կարող ենք
որոշել տարրի մեկ ատոմի իրական զանգվածը` mo-նԱյդ նպատակով տարրի
հարաբերական ատոմային զանգվածը բազմապատկում ենք զանգվածի ատոմային
միավորով.
m0 (x) = Ar (x) • 1,66 • I0–27 կգ կամ m0 (x) = Ar (x) • 1,66 • I0–24գ
Օրինակ` m0 (նատրիում) = Ar (նատրիում) • 1,66 • IO -27 կգ, m0 (նատրիում) = 23 •
1,66 • IO -27 կգ = 3,8 • IO -26 կգայսինքն՝ m0 (Na) = 3,8 • I O-26 կգ կամ 3,8 • IO-23 գ:
Բոլոր տարրերի հարաբերական ատոմային զանգվածները ներկայացված են
Դ.Ի.Մենդելեևի քիմիական տարրերի պարբերական համակարգում:Ինչու են դրանք
արտահայտված կոտորակային թվերով՝ դուք կիմանաք հետոԳործնականում օգտվում են հարաբերական ատոմային զանգվածների՝ մինչև ամբողջ թիվ կլորացված արժեքներից,բացառությամբ քլորի՝
Ar (CI) = 35,5
Յուրաքանչյուր քիմիական տարր ունի հարաբերական ատոմային զանգվածի   որոշակի արժեք:
Դուք ծանոթացաք ատոմի քանակական բնութագրինատոմի զանգվածին և
հարաբերական ատոմային զանգվածինԱյժմ կարելի է ասելոր տարրի քիմիական նշանը
ցույց է տալիս նաև նրա հարաբերական ատոմային զանգվածը:
Օրինակ` Ca քիմիական նշանը ցույց է տալիս.
1) քիմիական տարրկալցիում (որակական բնութագիր),
2) կալցիում տարրի մեկ ատոմը, (քանակական  բնութագիր) 
3) կալցիումի հարաբերական ատոմային զանգվածը` 40 

Հարցեր և վարժություններ
1. Տվե՛ք հարաբերական ատոմային զանգվածի սահմանումը:
2. Պարզաբանե՛ք զանգվածի ատոմային միավոր հասկացությունը:
3. Մեկնաբանե՛ք Ar (ֆտոր) = 19 հավասարությունըզ.ա.մգաղափարն օգտագործելով:
4. ա) Ar (բորը) = 11, բ) Ar (ցինկ) =65, գ) Ar (պղինձ) = 64: Հաշվե՛ք այդ երեք տարրերից
յուրաքանչյուրի ատոմի իրական զանգվածը՝ m0-ն:
 5. Նեոնի ատոմի զանգվածը`
 m0(Ne) = 3,32× 1023 գ է : Հաշվե՛ք նեոն տարրի հարաբերական ատոմային զանգվածը:
6. Հաստատե՛ք հետևյալ պնդումների ճշմարտացիությունը քիմիական տարրերի
հարաբերական ատոմային զանգվածների վերաբերյալ.
ացույց է տալիսթե տվյալ տարրի ատոմի զանգվածը քանի անգամ է մեծ ածխածնի ատոմի զանգվածից,
բչափողականություն չունեցող մեծություն է,
գարտահայտվում է զանգվածի ատոմային միավորով,
դցույց է տալիսթե տվյալ տարրի ատոմի զանգվածը քանի անգամ է մեծ ածխածնի ատոմի զանգվածի 1/12 մասից,
եճիշտ արժեքները տրված են պարբերական համակարգում,
զպարբերական համակարգում տրված են մինչև ամբողջ թիվ կլորացված արժեքները:
Տնային`սովորել`էջ 48-49,վարժ.`էջ 43-50